รู้ไว้ใช่ว่า 5 ความเชื่อเกี่ยวกับประเพณียี่เป็งของชาวล้านนา

ประเพณีลอยกระทงหรือที่ชาวล้านนาเรียกกันว่าประเพณียี่เป็ง เป็นประเพณีเก่าแก่ที่สืบทอดปฏิบัติกันมาช้านาน ว่ากันว่าได้รับอิทธิพลมาจากพิธีพิธีตามประทีปหรือทีปาวลีของอินเดีย เพื่อเป็นการบูชาพระพรหม พระอิศวร และพระนารายณ์ ซึ่งพอเมืองเราไทยรับเอาคติความเชื่อดังกล่าวนี้มาปรับกับวิถีชีวิตท้องถิ่นที่เป็นเมืองกสิกรรม เลยกลายเป็นการลอยกระทงเพื่อขอขมาพระแม่คงคา เนื่องจากการเกษตรต้องอาศัยน้ำเป็นปัจจัยหลักสำคัญในการเพาะปลูก แต่ถึงอย่างนั้นประเพณียี่เป็งของชาวล้านนาก็มีความเชื่อที่เป็นเอกลักษณ์อันโดดเด่นที่ทำให้เทศกาลลอยกระทงของที่นี่ต่างจากภูมิภาคอื่นๆ


1. ประตูป่า

ตามวัดต่างๆ ทั่วเชียงใหม่ จะตกแต่งทางเข้าประตูป่า เพื่อต้อนรับประเพณียี่เป็ง

ถ้าใครมาเที่ยวเชียงใหม่ช่วงก่อนเทศกาลลอยกระทงสักประมาณ 1-2 วัน จะเห็นหน้าบ้าน วัด บริษัท หรือบางสถานที่ มีซุ้มประตูที่ทำจากต้นกล้วยหรือต้นอ้อย ประดับด้วยโคมไฟพื้นเมืองหรือโคมยี่เป็ง อาทิ โคมรังมดส้ม โคมไห โคมกระจัง โคมดาว โคมกระบอก โคมเงี้ยว โคมแอว โคมญี่ปุ่น และดอกไม้ไทย เช่น ดอกดาวเรือง ดอกบานไม่รู้โรย ดอกรัก นั่นคือประตูป่า ซึ่งตามความเชื่อของคนล้านนา ประตูป่าคือเครื่องสักการะถวายการต้อนรับพระเวสสันดรครั้งเสด็จออกจากป่าเข้าสู่เมือง เนื่องจากชาวล้านนาส่วนใหญ่นิยมฟังมหาเวสสันดรชาดก และว่ากันว่าหากใครฟังครบ 13 กัณฑ์ จะเกิดความเป็นสิริมงคลแก่ตัวเองและบ้านเมือง หากตัดเรื่องความเชื่อดังกล่าวแล้ว ประตูป่าเป็นเหมือนสัญลักษณ์ของการร่วมแรงร่วมใจของคนในบ้าน ในบริษัท หรือในชุมชน ที่มาช่วยกันทำและประดับตกแต่งซุ้มประตูให้สวยงาม ในบางพื้นที่มีการประกวดประตูป่าด้วย

ตามสถานที่ต่างๆ ก็มีการตกแต่งให้เข้ากับช่วงเทศกาลด้วย
โคมพื้นเมืองที่นิยมนำมาประดับประตูป่า ราคามีตั้งแต่ 15-50 บาท
โคมรังมดส้มสีสันต่างๆ สำหรับตกแต่งประตูป่า

2. ผางประทีป

ผางประทีปจุดให้แสงสว่างประจำค่ำคืนลอยกระทง

นอกจากลอยกระทงแล้ว กิจกรรมที่ขาดไม่ได้เลยสำหรับชาวล้านนาในคืนยี่เป็ง นั่นคือการจุดผางประทีป คำว่า ผาง คือภาชนะดินเผาที่มีลักษณะคล้ายถ้วยเล็กๆ สำหรับใส่ขี้ผึ้งหรือน้ำมัน และเส้นฝ้ายสำหรับจุดไฟ ส่วนประทีป คือแสงสว่าง การจุดผางประทีปเกิดจากตำนานแม่กาเผือก เพื่อเป็นพุทธบูชาพระพุทธเจ้า 5 พระองค์ ได้แก่ พระกกุสันธะ พระโกนาคมนะ พระกัสสปะ พระโคตม (พระพุทธเจ้าองค์ปัจจุบัน) และพระศรีอริยะเมตไตร โดยเชื่อกันว่าเป็นการจุดบูชาเพื่อตอบแทนบุญคุณให้แก่ผู้มีพระคุณ ซึ่งชาวล้านนายึดถือสิบต่อกันมาว่าการจุดผางประทีปเป็นการสักการะต่อสรรพสิ่งที่เราได้ใช้ประโยชน์ ไม่ว่าจะเป็น ประตูบ้าน กำแพง หน้าต่าง บันได อีกทั้งเชื่อว่าแสงสว่างของประทีปจะช่วยให้เกิดสติปัญญา มีแต่ความเฉลียวฉลาด มีแสงนำทางชีวิตให้มีแต่ความเจริญก้าวหน้า พอถึงช่วงเทศกาลยี่เป็งทุกบ้านทุกหลังคาเรือนในภาคเหนือ จึงเต็มไปด้วยแสงสว่างของผางประทีป นอกจากนี้บางแห่งยังมีการสาธิตและให้นักท่องเที่ยวได้ลองทำผางประทีป เป็นกิจกรรมการท่องเที่ยวช่วงลอยกระทงอีกอย่างหนึ่งด้วย


เป็นอีกหนึ่งสิ่งที่ขาดไม่ได้ในประเพณียี่เป็งของชาวล้านนา
ผางประทีปมีให้เลือกหลากหลายขนาด ตามแต่ความต้องการ บางที่ก็ทำขึ้นมาเอง

3. บอกไฟ

บอกไฟน้ำต้นหลากหลายขนาด เป็นของที่ขาดไม่ได้เช่นกัน

ตามธรรมเนียมของชาวล้านนา เมื่อถึงประเพณียี่เป็ง ตามวัดวาอารามต่างๆ จะเตรียมกันทำดอกไม้ไฟหรือบอกไฟ เพื่อใช้จุดเป็นพุทธบูชา บูชาพระเกศแก้วจุฬามณี จุดบูชาประกอบพิธีเทศน์มหาชาติหรือตั้งธรรมหลวง และให้เด็กๆ ได้เล่นสนุกสนานกัน ซึ่งดอกไม้ไฟที่นิยมเล่นกันในช่วงคืนวันเพ็ญเดือนสิบสอง ส่วนใหญ่เป็นดอกไม้ไฟที่มีประกายแสงสวยงาม เช่น บอกไฟยิง บอกไฟลูกหนู บอกไฟข้าวต้ม และที่ขาดไม่ได้เลยคือพลุโอ่งหรือที่คนเมืองเรียกกันว่า ‘บอกไฟน้ำต้น’ ด้วยความที่มีพลุโอ่งมีประกายไฟออกมาเป็นพุ่มสวยงามคล้ายฝนห่าแก้วที่ปรากฏในธรรมมหาชาตินครกัณฑ์ บางคนเชื่อว่าจะเมื่อจุดในช่วงยี่เป็ง ช่วยให้ชีวิตรุ่งโรจน์โชติช่วงเหมือนกับประกายไฟของดอกไม้ไฟ

บอกไฟหรือดอกไม้ไฟจะมีการจุดในวัดล้านนา บอกไฟลูกหนู อีกหนึ่งการละเล่นช่วงลอยกระทง

4. โคมลอย

โคมลอยนับร้อยนับพัน เป็นสัญลักษณ์อีกอย่างของลอยกระทง

ด้วยความเชื่อที่ว่าการสักการะพระธาตุเกศแก้วจุฬามณี (พระธาตุประจำปีเส็ด หรือปีหมา) ที่ประดิษฐานอยู่บนสวรรค์ คือการปล่อยว่าวไฟหรือโคมลอย ทำให้เกิดธรรมเนียมการปล่อยโคมขึ้น ต่อมายังเชื่อกันว่าการปล่อยโคมลอยเปรียบเสมือนการปล่อยเคราะห์ปล่อยโศก ปล่อยเรื่องที่ไม่ดีออกไปจากชีวิต โดยนิยมนำประทัดผูกติดกับแกนลวดและจุดชนวน หรือผูกสวยดอกไม้ติดไปกับโคมลอยด้วย อีกทั้งยังเคยเชื่อกันว่าหากโคมลอยตกที่บ้านใคร บ้านหลังนั้นจะเกิดเรื่องไม่ดีหรือมีแต่โชคร้าย แต่ปัจจุบันนี้ปัญหาของการปล่อยโคมลอย คือการก่อให้เกิดอัคคีภัยและรบกวนเส้นทางการบินของเครื่องบิน ทำให้ทางเชียงใหม่มีมาตรการ โดยมีการกำหนดวัน เวลา และพื้นที่ ในการปล่อยโคมลอยในทุกๆ ปี โดยปีนี้วันที่ปล่อยโคมลอยได้คือวันที่ 25 พฤศจิกายน ตั้งแต่เวลา 3 ทุ่มเป็นต้นไป

การปล่อยโคมกลายเป็นธรรมเนียมปฏิบัติของงานยี่เป็งไปแล้ว
บางแห่งมีการแข่งปล่อยโคมลอดห่วงด้วย ถ้าโคมของใครลอยลอดห่วงก็จะได้รับรางวัล

5. ลอยกระทง

กระทงใบตองดอกไม้ ทายสิว่าใส่อะไรไว้ข้างใน

ตามประวัติศาสตร์ ว่ากันว่าบุคคลคนแรกที่ริเริ่มการลอยกระทงที่เชียงใหม่ คือพระราชชายาเจ้าดารารัศมี โดยใช้วิธีการจุดเทียนบนกาบมะพร้าวที่ทำเป็นรูปเรือหรือรูปหงส์ และใช้ไม้ปอทำเป็นเรือ ซึ่งหลังจากที่การลอยกระทงกลายเป็นประเพณีที่คนไทยทั่วทุกภูมิภาคนิยมปฏิบัติกัน ความเชื่อบางอย่างก็สืบทอดกันต่อมาด้วยเช่นกัน เช่น การตัดผมและเล็บใส่ในกระทง เพื่อเป็นการลอยเคราะห์โศกโชคร้ายต่างๆ ไปกับกระแสน้ำ บางคนก็นิยมใส่เหรียญหรือเงินลงไปในกระทง เพราะเชื่อว่าการให้ทานจะช่วยให้คำอธิษฐานสมหวัง ซึ่งหนุ่มๆ สาวๆ ส่วนใหญ่จะเชื่อเรื่องการขอพรด้านความรัก ในขณะที่ธัมม์อานิสงส์เดือนยี่เป็งลอยประทีสโคมไฟของพระพุทธเจ้าในตอนท้ายกล่าวไว้ว่า ในเดือนยี่เป็งใครทำประทีปโคมไฟไปลอยแม่น้ำ จะได้เป็นคนใหญ่คนโต เป็นที่เกรงขาม มีผิวพรรณงดงามดั่งดวงจันทร์วันเพ็ญ มีสติปัญญาเฉียบแหลม และเพียบพร้อมด้วยทรัพย์สมบัติต่างๆ ทำให้ชาวล้านนาส่วนใหญ่นิยมไปลอยกระทงตามแม่น้ำในบริเวณชุมชนที่ตนอาศัย


ก่อนลอยกระทงก็อธิษฐานขอพรกันสักหน่อย
ขอให้กระแสน้ำพัดพาสิ่งที่ไม่ดีต่างๆ ออกไป

ท่านใดมีความเชื่อเกี่ยวกับประเพณียี่เป็ง แนะนำเจ๋งเข้ามาได้ อย่าลืมแวะมา Comment มาแชร์ให้เจ๋งได้รู้ตามช่องด้านล่างหรือ

  

เจ๋งจะตามไปรีวิวอย่างทันท่วงที

Relate Posts :

แจกพิกัด 6 คาเฟ่ธีมคริสต์มาส เก๋ๆ ไม่ซ้ำ ได้ฟีลเมืองนอก

Facebook iconFacebookTwitter iconTwitterLINE iconLineกลับมาอีกครั้งกับเทศกาลที่อบอวลไปด้วยความสุขและความอบอุ่นอย่างเทศกาลคริสต์มาส บอกเลยว่าคาเฟ่แต่ละร้านเค้าก็พากันตกแต่งร้านออกมาแล้ว พร็อพแน่นๆ สวยเกินห้ามใจ แถมได้ฟีลเมืองนอกกรุบๆ ถ่ายรูปปังทุกมุม!! ว่าแต่จะมีร้านไหนบ้าง ตามแอดมาเลยจ้าววว 1. Culater Cafe คาเฟ่โทนสีขาวแบบมินิมอลในย่านสันติธรรม ทางร้านตกแต่งธีมคริสต์มาสน่ารักๆ แถมมีตุ๊กตาหมีให้เข้าไปกอดถ่ายได้ จุดถ่ายรูปมีทุกมุม ไม่ว่าจะด้านในร้านและนอกร้าน ซึ่งตอนนี้ทางร้านก็ได้มีเมนู Christmas Drink 2 เมนู คือ Santa latte กับ Hot Choc with Marshmello ลองมาแอ่วกันจ้าวว 2. Nexterday Cafe คาเฟ่สไตล์โมเดิร์นน่ารักๆ ภายในร้านมีพร็อพเยอะ มีมุมถ่ายเพียบ โดยเฉพาะมุมกระจกคือเดอะเบส! แถมทางร้านยังมีเมนูพิเศษในช่วงเทศกาลนี้ด้วย แอดบอกเลยว่าห้ามพลาดจ้าว 3. ผลิ : Phli 봄 – Cafe x Khao Soi ร้านคาเฟ่และร้านอาหาร ภายในร้านแต่งแบบสไตล์มินิมอล มีมุมถ่ายรูปเยอะมากก […]

tanna

December 2, 2022

10 สถานที่ถ่ายรูปนอกรอบในเชียงใหม่ เก๋ คูล แพงไม่เหมือนใคร

Facebook iconFacebookTwitter iconTwitterLINE iconLineใกล้จะถึงช่วงรับปริญญากันแล้ว หากใครที่กำลังหาสถานที่ถ่ายรูปสวยๆ อยู่ ตามแอดมาเลยจ้าว เพราะวันนี้แอดมาแจกพิกัดที่ถ่ายรูปปังๆ สามารถไปถ่ายกับเพื่อน ครอบครัว หรือคนรักก็เริ่ด! ไว้เป็นไอเดียไปถ่ายรูปเก็บเป็นที่ระลึกหนึ่งแมทซ์ ว่าแต่จะมีที่ไหนบ้างตามแอดมาเลยจ้าววว 1. Rikujou Surfing ลานสเก็ตบอร์ดสไตล์ญี่ปุ่น ย่านข่วงสิงห์เชียงใหม่ คาวาอี้สุดๆ มุมถ่ายรูปก็มี โซนบริการก็มามีทั้งผึ้งน้อยคาเฟ่ แจ่วฮ้อน และอีกหลากหลายร้าน Facebook : Rikujou Surfing – 陸上サーフィン เวลาเปิด-ปิด : เปิดทุกวัน GPS: https://goo.gl/maps/CCEhjam3D5TULPGg7 2. สวนส้มจินจู สวนส้มแบบส้มจุกๆ หน้าหนาวแล้ว บรรยากาศเกาหลีเกาใจแวะมาเที่ยวที่สวนส้มจินจู มีมุมสวยๆให้ถ่ายรูป สายมินิมอล ไม่มาถือว่าพลาดเน้อจ้าว ค่าเข้า ผู้ใหญ่ 70 บาทเด็ก 40 บาท Facebook : JINJU the orange farm – สวนส้มจินจู […]

tanna

November 16, 2022

North Space : เชียงใหม่ ชิคแบบที่คิดจริงไหม!? ส่องมุมมองชีวิตจริงไม่อิงนิยาย   

Facebook iconFacebookTwitter iconTwitterLINE iconLineNorth Space เปิดมุมมองเชียงใหม่ในความคิดของคุณเป็นยังไง? หลายๆ คน คงตกหลุมรักเชียงใหม่แบบไม่รู้ตัว ด้วยเพราะเป็นเมืองแห่งความสโลว์ไลฟ์ สถานที่ท่องเที่ยวมีเอกลักษณ์ ร้านอาาหารและคาเฟ่นับไม่ถ้วน และเป็นจุดหมายหลักของนักท่องเที่ยวที่แทบจะปักหมุดไว้เป็นอันดับแรก วันนี้เราเลยจะพาทุกคนไปเปิดมุมมองใหม่ ว่าเชียงใหม่ ชิคแบบที่เราๆ คิดหรือไม่  โดยเรายก Top Comment จากทั้งหมด  660 คอมเมนต์ ของโพสต์คอนเทนต์ “รีวิว 10 ข้อดี ทำงานที่เชียงใหม่” มีคนได้มาแสดงความคิดต่อมุมมองต่างๆ ในการใช้ชีวิตในเชียงใหม่ ทำให้เราได้มองเห็นเชียงใหม่ในมุมมองที่กว้างมากขึ้น จะมีอะไรบ้าง ถ้าพร้อมแล้วเราลองไปเปิดมุมมองใหม่ๆ พร้อมกันเลย  ใครอยากอ่านคอมเมนต์ ทั้งหมด ตามนี้เลย รีวิว 10 ข้อดี ทำงานที่เชียงใหม่!! รีวิวจากประสบการณ์คนต่างจังหวัด ที่มาทำงาน งานกับเงินเดือนสวนทางกัน!?  ยังคงเป็นประเด็นที่มีการถกเถียงกันมากที่สุดกันมากที่สุดกับประเด็นเรื่องของเงินเดือนที่เชียงใหม่ ที่เกณฑ์ของเงินเดือนกับงานที่ทำนั้นสวนทางกันอย่างบอกไม่ถูก จนคนเหนือต้องอุทานร้องอู้วววว “สู!!!! ที่ไหนหยุด ส-อา บอกน้องกำ ที่ไหนเงินเดือนนักกว่า 15k เอินน้องดังๆ กำลุ […]

Ninereview

October 19, 2022

ฤไท ร้าน Slow Bar Coffee เชียงใหม่ ที่คอกาแฟห้ามพลาด!

Facebook iconFacebookTwitter iconTwitterLINE iconLineวันนี้แอดมาคาเฟ่แอบลับที่อยู่ใน อ. แม่ริม ชื่อร้าน ฤไท บอกเลยว่าสายกาแฟต้องชอบ เพราะเค้าเป็นทั้งผู้ผลิตเมล็ดกาแฟ Arabica ในไทย เพื่อส่งเสริมเกษตรกรไทยโดยเฉพาะ มีเมล็ดกาแฟทั้งหมด 11 Series 11 รสชาติ ด้วยกัน และมี The Brewing House by Rue Thai ที่เน้นไปทาง Specialty Coffee ด้วยน้า  บอกเลยว่าแอดไม่ใช่คอกาแฟ แต่มาถึงที่นี่คือสนุกขนาดเลยเน้อ แอดได้ความรู้ ได้มุมมองใหม่ๆ เกี่ยวกับกาแฟเยอะเลย เหมือนเป็น Community ย่อมๆ ที่เราสามารถแลกเปลี่ยนเรื่องกาแฟกันได้ แถมทางร้านเค้าก็จะมีการแนะนำรสชาติต่างๆ ให้ตรงกับความชอบเราที่สุด เรียกได้ว่าเค้าใส่ใจลูกค้ามากๆ เลยจ้าว นอกจากนี้ทางร้านเค้าก็ไม่ได้มีเฉพาะกาแฟเน้อ พวก Non-Coffee ไม่ว่าจะเป็น ชาเขียว ชาไทย โกโก้ มีหมดจ้าวว สามารถสั่งมาทานคู่กันกับขนมได้เลย แล้วแอดอยากบอกว่าขนม คืออร่อยจริงจัง มีทั้ง […]

Ninereview

October 5, 2022

Cafe Hopper มาทางนี้! คาเฟ่ 7 วัน 7 สี ถ่ายรูปดีไม่มีเบื่อ

Facebook iconFacebookTwitter iconTwitterLINE iconLineถ้าใครกำลังนึกอยู่ว่าวันนี้จะไปคาเฟ่ไหนดี มาทางนี้เลยจ้าว เพราะแอดมาแจกพิกัดคาเฟ่ที่เค้ามีสีสันตามวันกันไปเลย เรียกได้ว่าไป คาเฟ่7วัน7สี กันเลยจ้า ไม่ว่าจะเป็น สีเหลือง สีชมพู สีเขียว สีส้ม สีฟ้า สีม่วง และ สีแดง แต่ละร้านบอกเลยว่าน่าไปมากๆๆ  อ่ะ ว่าแล้ว ก็อย่ารอช้ามาแต่งชุดคุมโทนแล้วไปกันเลยจ้าวววว วันจันทร์ Oh 빵 – โอปัง ร้านขนมเกาหลี ขนมมีหลายอย่างเลยน่ากินมากกก  NICHA. CAFE ร้านเครปสุดมินิมอล มีขายทั้งเครปและเครื่องดื่มเลยน้า Yellow cup คาเฟ่สีเหลืองพาสเทล ตกแต่งน่ารัก ฟีลเกาหลี Lamour Cafe & Restaurant ลามูร์ คาเฟ่ เชียงใหม่ คาเฟ่บ้านเหลือง มีทั้งอาหาร ขนม และเครื่องดื่ม บรรยากาศดี ร่มรื่น วันอังคาร Olive Tree Cafe […]

Ninereview

September 27, 2022